Canllaw i’r sector cyhoeddus ar gaffael plastigion

Plastic Cuttlery

Mae Cymru, ynghyd â gweddill y byd, yn wynebu nifer o heriau sylweddol wrth drafod cynhyrchu, defnyddio a chael gwared

â phlastigion.

Lawrlwythwch y Ganllaw

 

Yn 2014, cynhyrchodd y Deyrnas Unedig tua 4.9 miliwn o dunelli o wastraff plastig; cynhyrchwyd 400,000 o dunelli o hwnnw yng Nghymru, a deunydd pacio oedd tua 67% ohono. Mae tystiolaeth gynyddol nad yw llawer o’r gwastraff plastig a gynhyrchir (yn y Deyrnas Unedig ac yn fyd‑eang) yn cael ei adfer neu ei ailgylchu a’i fod yn casglu mewn symiau sylweddol ar y tir ac yn ein moroedd a’n dyfroedd.

Cynhyrchwyd 400,000 o dunelli o wastraff plastig yng Nghymru yn 2014.

Mae pryder cynyddol ymysg y cyhoedd ac mae gwaith i’w wneud gan randdeiliaid perthnasol, yn cynnwys y sector cyhoeddus, ar fynd i’r afael â’r mater ac arwain trwy esiampl dyddiol. Fodd bynnag, wrth fynd i’r afael â’r pryderon hyn, mae’n bwysig cydnabod y rôl hollbwysig y mae plastigion a deunydd pacio yn ei chwarae mewn cadw a gwarchod nwyddau (yn cynnwys bwyd, diodydd a meddyginiaeth), ynghyd ag atal gwastraff a chyfleu gwybodaeth i ddefnyddwyr.

Paratowyd y ddogfen hon ar gyfer timau caffael, uwch reolwyr, gwasanaethau caffael, rheolwyr cyfleusterau a gweithredol, aelodau etholedig a thimau gwastraff llywodraeth genedlaethol a lleol, iechyd, addysg, y gwasanaethau brys a chyrff eraill yn y sector cyhoeddus2. Mae’n cynnig gwybodaeth sylfaenol y gall cyrff cyhoeddus yng Nghymru ei ddefnyddio ar gyfer mynd i’r afael ag effaith amgylcheddol plastig.

Gall yr wybodaeth a ddarperir yma gefnogi cyrff cyhoeddus i wneud penderfyniadau ar sail tystiolaeth a sicrhau nad yw dewisiadau caffael yn arwain at ganlyniadau anfwriadol (fel mwy o wastraff bwyd neu allyriadau carbon, neu halogi ffrydiau ailgylchu gyda deunyddiau anaddas). Er mai ar blastigion untro a phlastigion pacio y mae’r canllaw hwn yn canolbwyntio, mae’n cynnwys prosesau ac adnoddau syml y gall sefydliadau eu defnyddio i oleuo gwneud penderfyniadau a dewisiadau prynu mewnol ar gyfer pob deunydd sy’n cynnwys plastig ac i gyflawni atebion sy’n briodol i’r cyd-destun a’r lleoliad.

Lawrlwythwch y Ganllaw